وحدت، تنها راه عبور از طوفان‌های پیش رو

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جمعیت پیشرفت و عدالت، سید سجاد سیفی عضو شورای مرکزی جمعیت پیشرفت و عدالت و دبیر جمعیت استان آذربایجان شرقی در یادداشتی نوشت:‌ در دوران جنگ رمضان که شرایطی حساس و سرنوشت‌ساز برای کشور عزیزمان هست، حفظ انسجام ملی بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد. هرگونه سستی در وحدت داخلی می‌تواند هزینه‌های جبران‌ناپذیری به همراه داشته باشد؛ به‌ویژه در زمانی که دشمنان بیرونی پس از ناکامی در فشارهای نظامی و تحریم‌ها، تلاش خود را بر ایجاد شکاف‌های داخلی متمرکز کرده‌اند. تجربه تاریخی نشان می‌دهد جوامعی که دچار تفرقه می‌شوند، بیش از هر زمان دیگر در معرض آسیب قرار می‌گیرند؛ از این رو وحدت ملی نه صرفاً یک انتخاب، بلکه ضرورتی حیاتی برای بقا، عزت و پیشرفت کشور است.
در جهان پرتنش امروز، قدرت‌های بین‌المللی از هر فرصتی برای تضعیف رقبای خود بهره می‌برند و منطقه ما نیز به دلیل موقعیت راهبردی و ژئوپلیتیکی همواره در کانون توجه آنان قرار دارد. در چنین شرایطی، هرگونه چنددستگی داخلی عملاً به تقویت اهداف دشمنان می‌انجامد. البته وحدت به معنای نادیده گرفتن تفاوت دیدگاه‌ها یا تعطیل کردن نقد منصفانه نیست، بلکه به معنای اولویت دادن به منافع ملی بر منافع جناحی، گروهی یا قومی است.
در شرایط کنونی، تمسک به ولی فقیه به عنوان فصل الخطاب کشور، تنها راه خنثی‌سازی توطئه‌های تفرقه‌افکنانه است.
در این میان، تمسک به محورهای مشترک و نهادهای وحدت‌بخش می‌تواند نقش مهمی در خنثی‌سازی تلاش‌های تفرقه‌افکنانه داشته باشد. تجربه نشان می‌دهد که تفرقه پیامدهایی چون فرار سرمایه، مهاجرت نخبگان، تضعیف روحیه تلاش جمعی و کاهش قدرت بازدارندگی را به دنبال دارد؛ در حالی که وحدت، زمینه‌ساز عزت ملی، امنیت پایدار و پیشرفت اقتصادی و اجتماعی است.
تحقق این وحدت تنها بر عهده یک نهاد یا قوه خاص نیست، بلکه مسئولیتی عمومی است. از یک سو مردم باید از دامن زدن به اختلافات قومی، مذهبی و سیاسی در فضای حقیقی و مجازی پرهیز کرده و امید به آینده و اعتماد به توان داخلی را تقویت کنند؛ و از سوی دیگر مسئولان و رسانه‌ها نیز باید از تخریب یکدیگر، بزرگنمایی ضعف‌ها در برابر دشمن و ترجیح منافع جناحی بر منافع ملی اجتناب ورزند. چنان‌که در سخنی منسوب به امام علی(ع) آمده است: «کلمه حق را به وسیله باطل محو نکنید و باطل را با حق پنهان ننمایید»؛ و در شرایط کنونی، یکی از مصادیق باطل می‌تواند تضعیف اتحاد ملی در سایه اختلافات باشد.
تاریخ معاصر ایران نیز نشان می‌دهد که لحظات تفرقه اغلب به عقب‌ماندگی، وابستگی و آسیب به استقلال کشور انجامیده است. امروز نیز رسانه‌های معاند و جریان‌های وابسته می‌کوشند میان اقشار مختلف جامعه فاصله ایجاد کنند، ناامیدی را گسترش دهند، اعتماد عمومی به نهادهای ملی را تضعیف کنند و اختلافات سیاسی را به شکاف‌های عمیق اجتماعی تبدیل سازند. در صورت غفلت، نتیجه چنین روندی چیزی جز کاهش قدرت ملی، خروج سرمایه و نخبگان و تضعیف توان کشور در برابر تهدیدات خارجی نخواهد بود.
در مقابل، تجربه کشورهای موفق نشان می‌دهد هرگاه ملتی بر محور ارزش‌ها و آرمان‌های مشترک متحد شده است، توانسته دشوارترین بحران‌ها را پشت سر بگذارد. وحدت می‌تواند امنیت پایدار ایجاد کند، زمینه رشد اقتصادی را فراهم آورد، قدرت دیپلماتیک کشور را افزایش دهد و همبستگی اجتماعی میان اقوام، مذاهب و گروه‌های مختلف را تقویت کند. جامعه‌ای که اعضای آن با وجود تفاوت‌ها خود را جزئی از یک کل بدانند، در برابر فشارهای بیرونی مقاوم‌تر خواهد بود.
البته وحدت به معنای یکسان‌اندیشی یا حذف نقد سازنده نیست. جامعه پویا، جامعه‌ای است که در آن دیدگاه‌های گوناگون مطرح می‌شود، اما اختلاف نظرها به دشمنی و شکاف اجتماعی تبدیل نمی‌گردد. رقابت سالم سیاسی و نقد منصفانه می‌تواند به پویایی جامعه کمک کند؛ آنچه خطرناک است، تبدیل اختلافات به تخریب شخصیت‌ها، نسبت دادن انگیزه‌های سوء به یکدیگر و دامن زدن به شکاف‌های قومی و اجتماعی است.
نشانه‌ها حاکی از آن است که مخالفان و دشمنان کشور بیش از گذشته بر ایجاد تفرقه داخلی تمرکز کرده‌اند. هوشمندی در آن است که جامعه با تکیه بر میراث مشترک ملی و مذهبی، یادآوری دستاوردهای تاریخی و معاصر و تأکید بر آینده‌ای که تنها در سایه همدلی و همکاری شکل می‌گیرد، اجازه ندهد این پروژه به نتیجه برسد. وحدت ملی به معنای تقویت قدرت، بازدارندگی و عزت است و تفرقه چیزی جز ضعف، نفوذپذیری و عقب‌ماندگی به همراه ندارد. چنان‌که در قرآن کریم آمده است: «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعاً وَ لَا تَفَرَّقُوا»؛ همگی به ریسمان الهی چنگ زنید و پراکنده نشوید.